Okt 052012
 

Kijken naar aangeschoten wild, zo voelt het. De gazelle is onvoorzichtig geweest en in haar zoektocht naar groen voedsel te ver van de kudde afgeweken. Je voelt aankomen dat dit niet goed zal gaan, zou haar willen toeschreeuwen om toch vooral op haar ranke schreden terug te keren, maar dat heeft geen zin, want je kijkt naar een tv-programma. Het onvermijdelijke roofdier op zoek naar nieuwe prooi komt er aan, besluipt zijn nog onwetende slachtoffer en slaat toe. Dan gaat het snel, de gazelle wordt verscheurd, en de paniek in haar ogen dooft, wanneer de laatste resten van leven verdwijnen. Je vindt het gênant om er naar te kijken, maar kunt de blik toch niet afwenden.

Deze beeldspraak is van toepassing op Jolande Sap, maar meer nog op GroenLinks als geheel. De krampachtigheid waarmee Jolande overduidelijke misstappen van de partij naar buiten bleef verdedigen sprak boekdelen. In sommige media wordt haar optreden rondom de Kunduzmissie en het Lenteakkoord als veelbelovend en moedig uitgelegd. Maar de paniek in haar ogen was voor een goed observator reeds langer zichtbaar. Kijk naar die ogen in onderstaande foto, gemaakt tijdens het debacle van het lijsttrekkersreferendum en je ziet de verbijstering van iemand die niet snapt wat haar overkomt. Vanuit deze basis is Jolande de verkiezingen ingestapt en de afloop daarvan is bekend.

En dan GroenLinks als geheel. In 2010 bloeide de partij als nooit tevoren. Ze had bij de verkiezingen 10 zetels behaald, werd bij de onderhandelingen over een nieuw kabinet betrokken en velen (Felix Rottenberg, Intermediair) zagen partijleider Femke Halsema als de ideale minister-president. Later dat jaar ontstond de eerste mist: Femke Halsema deelde in december 2010 volkomen onverwacht voor vriend en vijand mee per onmiddellijk uit de politiek te stappen. Is ooit de ware reden van haar vertrek duidelijk geworden?

De veelbelovende start van Jolande Sap werd al zeer snel overschaduwd door het rampzalige Kunduz-besluit. Een partij die voor een belangrijk deel rust op de pijlers van een pacifistische voorloper, kan dit gegeven niet ongestraft negeren door als sleutelfiguur te fungeren bij het besluit om een ‘politiemissie’ naar Kunduz te sturen. Het woord staat hier tussen aanhalingstekens, omdat zelfs een kind van vier snapt dat er iets niet klopt, wanneer je een groep die uit 50 politiemensen en 450 militairen bestaat, een politiemissie noemt. Bij dit besluit werd de partij zelfs ‘pacifistisch’ gepasseerd door de PvdA, die in het verleden geen principiële moeite had met het Nederlands lidmaatschap van de NAVO en daaruit voortvloeiende militaire missies. Nooit is duidelijk geworden, langs welke mistige paden deze Kunduz-koers is doorgezet, terwijl ongeveer 80% van de achterban zich ertegen keerde. Het waren in ieder geval niet de paden van de democratie. Uit mijn in memoriam van januari 2011 mag blijken dat ik toen reeds het naderend einde van de partij voorzag. Helaas reikte dit in memoriam niet verder dan het roepen van de bovenbeschreven toeschouwer tegen een beeldscherm. De top van GroenLinks was zich van geen gevaar bewust en Jolande Sap is het schimmige Kunduzbesluit tot haar laatste snik blijven verdedigen. Daarmee telkens weer het zeer over de grondvesten van de partij bij een aanzienlijk deel van de achterban nieuw leven inblazend.

Na een aantal kleinere akkevietjes in de loop van 2011 volgde het tweede intern omstreden besluit, niet geheel toevallig het Kunduzakkoord (ook wel Lenteakkoord genoemd). Omstreden door de inhoud van de overeenkomst, waarin allerlei verworven sociale rechten op de tocht kwamen te staan. Maar ook omstreden omdat GroenLinks hier  kort door de bocht de PvdA liet vallen. Jolande dacht een grote slag geslagen te hebben en klopte zichzelf te pas en te onpas op de borst. Ook dat pronkgedrag was niet erg verstandig naar de achterban, die grotendeels uit vroegere communisten en socialisten bestaat. Hier was een houding van bescheidenheid en verontschuldiging, “…sorry, maar het landsbelang noopte ons om…” meer op zijn plaats geweest.

De champagneglazen – door de top van de partij gedronken vanwege dit behaalde succes – waren nog niet leeg of het volgende debacle kondigde zich aan: het lijsttrekkersreferendum, de beschamende vertoning rondom Tofik Dibi. Dit maakte eens te meer duidelijk hoe groot de kloof in de partij is tussen de uitgedragen sociale idealen en het handelen ten opzichte van de eigen mensen: niet alleen de achterban, maar ook onwelgevallige kamerleden worden openlijk geschoffeerd en gekleineerd. Andere woorden zijn niet op zijn plaats voor het vertoonde gedrag ten opzichte van het kamerlid Tofik Dibi. Na afloop van het referendum, met een overweldigende meerderheid voor Jolande Sap en een totaal afgebrande Tofik Dibi, kondigde Ineke van Gent aan te stoppen en kon in een afscheidsinterview haar teleurstelling over het reilen en zeilen in de top van de partij nauwelijks bedwingen.

Toen volgden de rampzalige verkiezingen met alweer een overduidelijke boodschap van de achterban: het uitgezette beleid van GroenLinks werd afgestraft doordat meer dan de helft van de kiezers de partij de rug toekeerde. Niettemin presteerde Jolande het om de dag erna in een uitzending van Pauw en Witteman met de onveranderde paniek in haar ogen te beweren dat een groot aantal mensen haar had benaderd om toch vooral te blijven. En daarmee negeerde ze voor de zoveelste keer een overduidelijk signaal, en met haar de partijtop die dit allemaal liet gebeuren.

En dan nu de ultieme dolksteek: de onvrede van de partijtop over Jolande moet door een van deze mensen naar de NRC zijn ‘doorgelekt’, als gevolg waarvan Jolande geen andere keus meer had dan haar vertrek aan te kondigen. De schaamteloosheid nadert het niveau van de tv-serie o o cherso.

Zo ziet de doodsstrijd van een partij er dus uit: verblind door oogkleppen van ambitie begaat men  bruut en openbaar broeder- en zustermoorden, nadat men al even verblind de eigen achterban de deur heeft gewezen door zich keer op keer niets aan hem gelegen te laten liggen. Wat rest zijn veel afgebrande topmensen en een achterban die zich afgewend heeft.

De partij is dood, laten we daar niet omheen draaien. Maar niet de idealen en die vinden we echt niet terug bij partijen als de PvdA, SP of D66, zoals wordt gesuggereerd door mensen die pleiten voor het opgaan in een groter links blok. De partij-idealen worden het beste levend gehouden wanneer men samen met de Partij voor de Dieren een nieuwe Partij voor de Duurzaamheid vormt en aldus met 6 kamerzetels gaat staan voor het beginsel dat duurzaamheid en kwaliteit voorrang hebben op economische groei en hebzucht.

  One Response to “De doodsstrijd van een partij”

  1. Na Kunduz heb ik mijn lidmaatschap opgezegd en de afgelope verkiezingen geen GL gestemd. Maar wat het partijbestuur nu geflikt heeft is koud en zorgt ervoor dat de twijfel die ik had is weggenomen. Ik denk dat veel kiezers met mij in afwachting waren van wat komen ging. Maar een openbare terechtstelling had niemand verwacht. Het partijbestuur denkt niet aan de partij maar aan hun eigen ego’s. Weg met die lui. Dan maar helemaal schoon schip maken.

 Leave a Reply

(vereist)

(vereist)